جوان و اعتیاد .....

یکشنبه 21 خرداد 1391 05:06 ب.ظنویسنده : مریم بهشتی

 

ی تردید اعتیاد (Addiction) یکی از بلاهایی است که همه انسان ها، به ویژه جوانان را تهدید می کند. مثلث «فقر، جهل و اعتیاد»، پویایی، بالندگی، نشاط و خلاقیت را از بعضی جوانان گرفته و از آنها انسان هایی بیمار و بی خاصیت ساخته است. افزون بر آن، اعتیاد، ناهنجاری های روحی و عوارض جسمی در پی داشته و هزاران انسان را به کام مرگ فرستاده است. اعتیاد، گذشته از ایجاد اختلافات خانوادگی که در نهایت به طلاق منجر می شود، زیان های اقتصادی و فرهنگی فراوانی را نیز موجب می شود.

تعریف اعتیاد

تعریف های متعددی از اعتیاد ارائه گردیده، اما تعریف جامع و قابل قبول از سوی کمیسیون بهداشت جهانی، بدین شرح است: «اعتیاد به مواد مخدّر، مسمومیت حاد یا مزمنی است که مضر به حال شخص و اجتماع می باشد و زاییده مصرف دارویی طبیعی و صنعتی بوده و مصرف آن، عوارض روحی و جسمی را در پی دارد.»(1)

پیشینه مواد مخّدر

یکی از پرسش های مهم این است که از چه زمانی انسان با مواد مخدّر آشنا شد و سابقه اعتیاد به کدام عصر بر می گردد؟ باید گفت که بشر از هفت هزار سال قبل، از وجود یک ماده مخدّر قوی در خشخاش آگاه بوده است. در لوحه های گِلی متعلق به پنج هزار سال قبل از میلاد که از سومریان باقی مانده، از تریاک نام برده شده است. در حدود چهار هزار سال قبل از میلاد، تریاک کشیدن در چین رایج بوده است. 1500 سال قبل از میلاد، تخم خشخاش از مصر به یونان برده شد. پزشکان ترکیباتی از تریاک را برای بیماری های مختلف جسمی و روانی تجویز می کردند.(2) در ابتدا از مواد مخدّر برای معالجه دردها استفاده می شد، ولی در اثر استفاده بیشتر، زمینه اعتیاد انسان ها فراهم گردید و روز به روز گسترش یافت.

علل و زمینه های اعتیاد

عوامل متعددی در شکل گیری اعتیاد نقش دارند، با این تفاوت که میزان تأثیر گذاری آنها با هم فرق می کند. برخی نقش بنیادی دارند، ولی بعضی دیگر، زمینه ساز اعتیاد هستند. عوامل فردی، اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی و سیاسی در فرایند شکل گیری اعتیاد، تأثیر دارند. از این رو امروزه درباره اعتیاد، در حوزه های مختلف جامعه شناسی، روان شناسی و... بحث می شود. در این جا به بعضی از عوامل اعتیاد که اهمیت بیشتری دارد، اشاره می کنیم:

1 . عوامل فردی

فقر معنوی، افسردگی، بیماری، لذت جویی، عدم اعتماد به نفس، استقلال طلبی، عدم رشد شخصیت و ناامیدی، از جمله علل گرایش به اعتیاد هستند.(3) شهید مطهری (ره) عقیده دارد که یأس و ناامیدی از آینده و فقدان معنویت، یکی از عوامل خودکشی و جذب به مواد مخدّر است. ایشان می گوید: «آمار نشان می دهد که علی رغم این همه رفاهی که در دنیای متمدن وجود دارد، آمار خودکشی ها روز به روز بالا می رود... خود این هیپی گری، یک پدیده اجتماعی است. این خودش یک نوع عکس العمل و بیزاری جویی از تمدن است و به این معناست که تمدن نتوانسته کاری برای انسان انجام بدهد... لابد گزارش هایی را که در باره پناه بردن به مواد مخدّر... آمده است، خوانده اید. پناه بردن به مواد مخدّر در آن کشورها، از همین فکر یأس و ناامیدی و بدبینی به آینده بشریت است.»(4)

2 . عوامل خانوادگی

اعتیاد یک یا چند نفر از اعضای خانواده، زمینه ساز اعتیاد دیگر اعضا می شود. والدین معتاد، غالباً فرزندان معتاد دارند، زیرا اولاً، الگوی نامناسبی برای فرزندان خود می باشند و ثانیاً، فرصت لازم را برای تربیت آنان ندارند. اختلافات خانوادگی پی آمدهایی چون: اعتیاد، خانه گریزی، انتخاب دوستان ناباب و... را برای جوانان به دنبال دارد.

در تحلیل های روان پزشکان، وجود خلأ عاطفی عمیق در فرد، زمینه مساعدی برای اعتیاد شناخته شده است. «لئون ورمسر» در تجربیات ده ساله خود درباره بیش از هزار معتاد چنین می نویسد: «هرگز معتادی را ندیدم که عواطف او عمیقاً دچار اختلال نشده باشد و در زندگی اش دست خوش تعارضات و کمبودها نباشد و به مرز میان روان پریشی و روان نژندی نرسیده باشد.»(5)

3 . علل اجتماعی

عوامل اجتماعی مانند: محیط مدرسه، دوستان ناباب، تفریحات ناسالم، بیکاری، عدم مقبولیت اجتماعی، فقر مالی و فرهنگی، رشد جمعیت، مهاجرت های بی رویه و...، در شکل گیری اعتیاد، نقش بنیادی دارند.(6) بر همین اساس است که دانشمندان برای جلوگیری از اعتیاد کودکان و نوجوانان، سالم سازی محیط مدرسه و پیش گیری از معاشرت با دوستان ناباب را مطرح کرده اند.(7) در یک تحقیق میدانی انجام شده از سوی اداره مطالعات و تحقیقات کاربردیِ اداره کل مبارزه با مواد مخدّر، علت شروع استفاده از مواد مخدّر، به میزان 62 درصد، معاشرت با دوستان ناباب اعلام شده است.(8) بی دلیل نیست که در آموزه های دینی به انتخاب دوستان صالح، سفارش و از همراهی با دوستان ناباب، نهی شده است.(9)

افزایش جمعیت و بیکاری، از دیگر عوامل اعتیاد است. افزون بر آن، در کشورهای عقب مانده، امکانات تفریحی و رفاهی کافی فراهم نیست و همین موارد نقش تعیین کننده ای در گرایش جوانان به اعتیاد ایفا می کنند.

عامل مهم دیگر، سنت ها و عقاید عامیانه است؛(10) بدین معنا که بعضی افراد مواد مخدّر را یک ماده مفید دانسته و حتی استفاده از آن را ارزش می دانند. متأسفانه در برخی از مجالس جشن و شادی، بهره گیری از مواد مخدّر به صورت یک سنت در آمده و به آن افتخار می کنند. به علاوه، در بعضی از جوامع، مواد مخدّر را دارویی شفا بخش و عامل آرامش می دانند.

4 . علل جغرافیایی و اقتصادی

ساکنان شهرها و روستاهایی که در مسیر عبور مواد مخدّر هستند، به علت سهولت دست رسی به آن و همکاری با سوداگران مرگ، بیشتر در معرض اعتیاد قرار می گیرند.(11)

فقر و بحران اقتصادی نیز از عوامل اعتیاد محسوب می گردد. معمولاً در خانواده های فقیر، افراد معتاد بیشتر یافت می شود. البته در خانواده و کشورهای ثروت مند نیز افراد معتاد وجود دارد که ریشه آن به بحران هویت، فقدان معنویت، لذت جویی، اختلالات شخصیتی، ناامیدی و افسردگی بر می گردد. طبق گزارش سازمان نظارت بر مواد مخدّر سازمان ملل، در امریکا هر دانش آموز اقلاً یک بار برای خوشی و ارضای حس کنجکاوی، از انواع مواد مخدّر مصرف می کند.(12)

5 . علل سیاسی

از آن جا که جوانان هر جامعه ای در صحنه های فرهنگی، سیاسی، اجتماعی و اقتصادی آن جامعه نقش اساسی دارند، استعمارگران سعی می کنند خلاقیت، شادابی و بالندگی را از آنان بگیرند، از این رو با بهره گیری از سیاست های راهبردی نظیر: تهاجم فرهنگی و توزیع مواد مخدّر می کوشند نقش جوانان را در جامعه کم رنگ کنند و از این طریق به اهداف شوم خود دست یازند.

6 . پی آمدهای اعتیاد

اعتیاد، علاوه بر آثار زیان بار فردی، عوارض و پی آمدهای فراوانی برای جامعه دارد. «هاریسون» معتقد است: هفتاد درصد معتادان، اختلال روانی و شخصیتی دارند.(13) طبق گزارشی دیگر، هر سال سه میلیون نفر در جهان در اثر عوارض ناشی از مصرف سیگار جان خود را از دست می دهند. نود درصد قربانیان سرطان ریه کسانی هستند که از دخانیات استفاده می کنند.(14)

متأسفانه اعتیاد نقشی اساسی در ایجاد اختلافات خانوادگی دارد که غالباً «طلاق» پایان دهنده آنهاست. آمارها نشان می دهند که 34% از معتادان، دست به سرقت زده یا کلاه برداری نموده و یا در باندهای بزه کاری شرکت جسته اند. 73% از معتادان نمی توانند به خوبی از عهده کار خویش برآیند و به مراتب زودتر از دیگران خسته و کوفته می شوند. به علت اعتیاد، بازدهی کار 86% از معتادان کاسته می شود.(15)

خودکشی، آسیب پذیری در برابر تهاجم فرهنگی، از بین رفتن غیرت دینی، بی هویتی، ذلت پذیری و...، از دیگر آثار زیان بار اعتیاد به مواد مخدّر است.

اعتیاد در اقتصاد کشور نیز آثار نامطلوبی بر جای می گذارد. پولی که در سال 1991 میلادی برای مواد مخدّر و روان گردان به هدر رفته، حدود یک تریلیون دلار گزارش شده است. در دوازده ماهه همین سال در کشور ژاپن، 3 تریلیون و 692 میلیارد و 500 میلیون ین برای سیگار کشیدن مصرف شده است.(16)

گروه های در معرض خطر

آمار نشان می دهد که همه گروه های سنی در معرض خطر اعتیاد قرار دارند؛ با این تفاوت که مردان بیشتر از زنان به اعتیاد روی می آورند و از میان آنان، جوانان بیشتر از دیگران در معرض خطر اعتیاد قرار دارند.(17) بررسی های انجام گرفته در استان ها و شهرهای ایران نشان می دهد که شصت درصد از معتادان، زیر دیپلم، بیست درصد دیپلم و بیست درصد نیز بالای دیپلم هستند. آمار دقیق تر نشان می دهد که هفت درصد از معتادان، لیسانس و حدود 5/3% بالاتر از لیسانس هستند. هم چنین بررسی ها نشان می دهد که بیشتر معتادان را طبقات کم درآمد یا متوسط جامعه تشکیل می دهند.(18)

وظایف دولت

بدون تردید حکومت برای مبارزه با اعتیاد و درمان معتادان، وظایف سنگینی بر عهده دارد، زیرا ضامن سلامت و امنیت مردم است. دولت می تواند با اتخاد سیاست های معقول و وضع قوانین کاربردی، با اعتیاد مبارزه نموده و به نجات معتادان همت گمارد، چرا که نجات معتاد، نجات جامعه است.(19)

وظایف روحانیت و حوزه های علمیه

حوزه های علمیه می توانند با تقویت باورهای دینی و تعمیق فرهنگ معنویت، در جهت جلوگیری از اعتیاد جوانان بکوشند. افزون بر آن، فتاوای مراجع عالی قدر نیز می تواند در کاستن گرایش مردم به اعتیاد کمک کند، که در این جا به دو نمونه اشاره می کنیم:

آیة الله العظمی گلپایگانی (ره): «استعمال هروئین و تزریق مواد مخدّر، حرام است.»(20)

امام راحل (ره): «اعتیاد به تریاک، جایز نیست.»(21)

وظایف رسانه های گروهی

رسانه های گروهی مانند: صدا و سیما، مطبوعات، سینما و...، با فرهنگ سازی و آموزش های لازم می توانند در جهت پیش گیری از اعتیاد نقشی مؤثر داشته باشند. نهایت این که برای مبارزه با اعتیاد، به رشد خرد جمعی و عزم ملی نیاز است که این مهم با ارائه برنامه های مفید و آموزش همگانی از سوی رسانه های گروهی، امکان پذیر می باشد.


آخرین ویرایش: یکشنبه 21 خرداد 1391 10:49 ق.ظ

 

دوره های درمان نگهدارنده با داروهای آگونیست

یکشنبه 21 خرداد 1391 03:22 ب.ظنویسنده : مریم بهشتی

 

 

مطابق با آئین­نامه "راه­اندازی مرکز درمان سوءمصرف مواد" و پروتکل "درمان وابستگی به مواد افیونی با داروهای آگونیست" لازم است پزشکان مسئول فنی و نیز پزشکان درمان­گر در واحدهای درمان نگهدارنده، دوره آموزشی عملی و تئوری دوهفته­ای درمان نگهدارنده با داروهای آگونیست را گذرانده، و گواهی آموزشی آن را دریافت نمایند. بدین منظور مرکز ملی مطالعات اعتیاد از تاریخ 27/1/84  این دوره­ها را راه­اندازی کرده است.در این مركزتا پایان سال 85  تعداد 25 دوره آموزشی برگزار شده، و 665 نفر در این دوره­ها آموزش دیده­اند. موضوعات آموزشی این کارگاه شامل کلیات درمان نگهدارنده، درمان نگهدارنده در مقابل درمان پرهیزمدار، انتخاب بیمار، شروع درمان، استمرار درمان، شرایط ختم درمان، مکانیسم اثربخشی درمان نگهدارنده با متادون، موارد خاص درمان و تداخلات دارویی، تجارب خاص مدیریتی، ارزیابی درمان و پروتکل درمان نگهدارنده با داروهای آگونیست افیونی، نگاهی به سم­زدایی، درمان با بوپرنورفین، بیماری­های همراه در اعتیاد، درمان­های غیردارویی، معرفی فعالیت­های مرکز، مصاحبه انگیزشی، ارزیابی بیمار، مبانی شناختی اعتیاد، و مسمومیت و بیش­مصرف می­باشند. 


آخرین ویرایش: یکشنبه 21 خرداد 1391 10:50 ق.ظ

 

پیام رئیس کنگره

یکشنبه 21 خرداد 1391 10:47 ق.ظنویسنده : مریم بهشتی

 

پیام رئیس کنگره

 

سپاس خداوند بی همتا را که الطاف بی دریغش، بر ما رهپویان مسیر سلامت مجال تلاش در راهی بس مقدس و پر بها را فراهم آورد.

با توجه به ضربات سهمگین و بسیار تاسف برانگیز معضل شوم اعتیاد، این پدیده مهلک جهانی، بر بنیان خانواده ها و جامعه ؛ پرداختن به این مقوله رسالتی انسانی و حرفه ای می نماید.

امروز این هدف متعالی، با تلاش های جمعی چند از دانشجویان و اساتید علم پرور، خوش فکر و پاک نیت دانشگاه علوم پزشکی ارومیه، مجال بروز یافته است.

لذا به یمن برخورداری از حضور چنین گروهی از دانشجویان و با تکیه بر نیروی جوانی و صداقت و پاکی نیتشان، بر آن شدیم، اولین کنگره ملی-دانشجویی اعتیاد را با عنوان اعتیاد، همگرایی منفی جهانی برگزار نماییم.

باشد که به یاری خداوند متعال و به کمک این جوانان پرتلاش و با ذکاوت، سهمی در پیشبرد مقوله ی پیشگیری و درمان اعتیاد در سطح کشور و جامعه جهانی داشته باشیم.

رئیس دانشگاه و رئیس کنگره
دکتر ساکی


آخرین ویرایش: - -

 

چرا باید سیگار را ترک کرد؟

چهارشنبه 17 خرداد 1391 10:37 ق.ظنویسنده : مریم بهشتی

 


دلایل فوری برای ترک سیگار:

بوی بد دهان و لك شدن دندان‌ها

بوی نامطبوع در لباس، مو و پوست

كم شدن توانایی ورزشی

سرفه و گلودرد

ضربان سریع قلب و افزایش فشار خون

خطر دود سیگار موجود در محیط برای بقیه افراد

هزینه مالی سیگار کشیدن

 

دلایل بلند مدت برای ترک سیگار:

مضرات سیگار

وجود مواد شیمیایی سمی در دود سیگار

خطر سرطان ریه و انواع دیگر سرطان‌ها

خطر بیماری قلبی

مشكلات وخیم تنفسی

از دست دادن زمان كاری یا سرگرمی به دلیل بیماری

خطر زخم معده و بازگشت اسید معده

خطر بیماری لثه

چین و چروک پوست

خطر آسیب‌رسیدن به جنین در زنان باردار سیگاری

الگوی بدی برای كودكان

 

چطور می توانم سیگار كشیدن را ترک كنم؟

اگر نکات زیر را رعایت کنید، بیشترین شانس را برای ترك سیگار خواهید داشت:

عزم خود را جزم کنید.

تشویق و حمایت دیگران را کسب کنید.

نحوه كنترل استرس و میل به سیگار کشیدن را بیاموزید.

از داروهای کمکی استفاده کنید و آنها را به درستی مصرف کنید.

مراقب بازگشت اعتیاد به سیگار باشید.

به کوشش ادامه دهید.

 

چطور برای ترك سیگار آمادگی پیدا كنم؟

از همین لحظه،‌ یک دوره ی ترك 2 تا 4 هفته‌ای تعیین کنید تا بتوانید خود را برای این كار آماده كنید. دلایل شخصی خود را برای ترك بنویسید و با نگه داشتن فهرستی از آن در نزد خود، زمانی كه احساس كردید میل به سیگار کشیدن دارید، به آن نگاهی بیندازید.

برای آنکه از عادات سیگار کشیدن‌تان آگاه شوید، یادداشت‌های روزانه از این که، چه وقت و  چرا سیگارمی‌كشید، پیش خودتان نگه دارید. با استفاده از اطلاعات این دفترچه، شما و پزشك می‌توانید برنامه‌ای برای حل مسائلی كه تمایل شما به سیگار را باعث می‌شوند، طراحی کنید.

درست پیش از شروع دوره‌ی ترك، خود را از شر تمام سیگارها، كبریت‌ها، فندك‌ها و زیر سیگاری ‌ها خلاص كنید.

 

چگونه حمایت و تشویق به دست آورم؟

به خانواده و دوستانتان بگویید به چه نوعی كمك نیاز دارید. حمایت آنها، ترك  سیگار را برای شما آسان تر خواهد کرد.

همچنین، از پزشك خانوادگی‌تان بخواهید در برنامه‌ریزی ترک سیگار به شما کمک کند. پزشک می‌تواند مراکز مشاوره یا خودآموزهای ترک سیگار را به شما معرفی کند.

پزشك همچنین می‌تواند یک برنامه ترك سیگار را به شما توصیه كند.

برای ترك سیگار به خود پاداش دهید، برای مثال با پولی که با سیگار نكشیدن ذخیره می‌کنید، شیء خاص و قابل توجهی برای خود بخرید.

 

در مورد میل به سیگار در زمان استرس چه کار کنم؟

نفس عمیق

ممكن است شما عادت ‌‌‌‌‌‌داشته باشید در اوقات پُر تنش از سیگار استفاده کنید. خوشبختانه، راه های خوبی برای كاهش استرس بدون استفاده از سیگار وجود دارد، از جمله حمام آب گرم، پیاده‌روی، به آرامی و عمیق نفس كشیدن.

به كارهایی فکر کنید که می توانند به شما كمك كنند در برابر میل به سیگار کشیدن مقاومت کنید، برای مثال چنانچه در زمان خوردن قهوه، سیگار می‌کشیدید، می‌توانید به جای آن، چای داغ بنوشید.

 

زمانی كه سیگار را ترك كنم چه اتفاقی خواهد افتاد؟

وضعیت جسمی و روحی شما در زمان ترك ، به مقدار سیگار كشیدن شما، میزان اعتیاد بدنتان به نیكوتین و میزان آمادگی تان برای ترك سیگار بستگی دارد.

امكان دارد میل شدید به سیگارکشیدن یا احساس گرسنگی بیش از حد داشته باشید. عصبانی شوید و در تمركز حافظه دچار مشكل گردید. در ابتدا ممكن است بیشتر سرفه کنید و سردرد داشته باشید.

این علائم به این خاطر رخ می‌دهند که  بدن شما به نیكوتین عادت کرده است. این عوارض را  "علائم ترک نیکوتین" می‌‌گویند. این علائم در روزهای اول بعد از ترك سیگار شدیدتر است، اما حداكثر در ظرف كمتر از یك هفته برطرف می‌شوند.

 

فراورده‌های جایگزین نیكوتین یا داروی كمك به ترك اعتیاد کدامند؟

فراورده‌های جایگزینی نیكوتین، نیكوتین را بدون سیگار كشیدن به بدن می‌رسانند. این فرآورده‌ها به چندین‌‌‌‌‌‌‌ ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌شكل وجود دارد: برچسب یا مشمع (patch)، اسپری بینی، اسپری تنفسی و قرص مكیدنی.

داروی وارنیسلین

تاثیر این فراورده‌های جایگزینی، كاهش میل به نیكوتین و كاهش علائم ترك در بدن است.

این فراورده‌ها باعث می شوند روی تغییراتی که لازم است در عادات و محیط  خود انجام دهید، متمركز شوید.

هنگامی که به عنوان یک فرد غیر سیگاری، احساس اعتماد به نفس کردید، راحت‌تر می‌توانید با اعتیاد به نیكوتین در خود مقابله کنید.

تجویز داروهایی از قبیل بوپروپیون آهسته ‌رهش bupropion SR  (نام تجارتی Zyban) وارنیسلین varenicline (نام تجارتی Champix) به برخی افراد در ترك سیگار كمك می‌كند.

این داروها حاوی نیكوتین نیستند، اما به مقاومت شما در برابر میل به سیگار كمك می‌كنند. با پزشك خود درباره‌ی این كه، امکان موفقیت با كدام یك از فرآورده‌ها بیشتر است، صحبت كنید.

برای هر كدام از این فرآورده‌ها، شما باید با دقت دستورالعمل روی جعبه را دنبال كنید.

هنگامی که از فرآورده های جایگزین نیكوتین استفاده می كنید، باید از سیگار کشیدن خودداری کنید.

 

آیا پس از ترک سیگار، افزایش وزن پیدا خواهم كرد؟

بیشتر افراد بعد از ترك سیگار، اندکی وزن اضافه می كنند. به یاد داشته باشید که هر افزایش وزنی بعد از ترك سیگار در مقایسه با خطرات سیگار كشیدن، خطر چندانی برای سلامتی به حساب نمی‌‌آید.

رژیم گرفتن در حین ترک سیگار، باعث ایجاد استرس در شما می‌شود. شما می‌توانید با استفاده از میان‌وعده‌های غذایی کم‌چرب و سالم و داشتن فعالیت بدنی از افزایش وزن پیشگیری کنید.

 

اگر دوباره سیگار بكشم چطور؟

احساس شكست نكنید. فكر كنید چرا دوباره سیگار ‌كشیدید و چه كاری برای جلوگیری از كشیدن مجدد سیگار می‌توانید انجام دهید.

یک تاریخ ترک جدید برای خود تعیین کنید. بیشتر سیگاری‌ها، برای اولین بار در ترک سیگار موفق نبودند، اما آنها به تلاش خود ادامه دادند تا موفق شدند.

روزهای اول بعد از ترك احتمالا سخت خواهد بود. حتی یك پك زدن به سیگار می‌تواند سبب بازگشت آن شود، بنابراین بهتر است این کار را نکنید.

ترجمه : زهرا جباری امیری

منبع : Familydoctor.org


آخرین ویرایش: - -

 

3 اشتباه رایج درباره ترك سیگار

چهارشنبه 17 خرداد 1391 10:36 ق.ظنویسنده : مریم بهشتی

 


1-برخی می‌گویند من سیگاری نمی‌شوم؛ چون تفننی سیگار می‌كشم و هر وقت خودم بخواهم، می‌توانم آن را كنار بگذارم. اشتباه می‌كنید! قضیه به این سادگی‌ها نیست. آمارها نشان می‌دهد از هر 10 نفری كه همین امروز سیگار را می‌گذارند روی لب‌هایشان و شروع می‌كنند به پُك زدن‌های هوسی و تفننی، لااقل 4 نفرشان سیگاری‌های قهاری می‌شوند كه تا آخر عمرشان به سمت و سوی ترك سیگار نمی‌روند.

2-بعضی‌ها تصور می‌كنند بهترین روش ترك سیگار این است كه هر روز، یك نخ كمتر از دیروز بكشیم تا روزی برسد كه فقط یك نخ بكشیم و فردایش سیگار را برای همیشه بگذاریم كنار.

بالاخره این هم روشی است اما قطعا بهترین روش، این نیست. بر مبنای آمارها و شواهد موجود، بیش از 80 درصد از سیگاری‌هایی كه بالاخره موفق می‌شوند سیگار كشیدن را برای همیشه ترك كنند، از روش «قطع ناگهانی» استفاده می‌كنند.

در این روش، شما باید از یك روز به طور كاملا ناگهانی شروع ‌كنید به سیگار نكشیدن و این كار را برای همیشه ادامه دهید. با این وجود، سیگاری‌های افراطی و آنهایی كه شدیدا به نیكوتین وابسته شده‌اند،‌ می‌توانند از برنامه‌های منسجم‌تری نیز برای ترك سیگار استفاده كنند: خودیاری، مشاوره پزشكی، دارودرمانی، آموزش‌های رفتاری و گروه‌درمانی.

3- برخی می‌گویند من فقط روزی یكی دو نخ سیگار می‌كشم. هنوز به سیگار معتاد نشده‌ام كه بخواهم آن را ترك كنم!
اعتیاد به سیگار از نظر سازمان جهانی بهداشت، دو تعریف كاملا مشخص دارد. تعریف اولش این است:‌ «هر كسی كه تا این لحظه از عمرش 100 نخ سیگار كشیده باشد، ‌به سیگار اعتیاد پیدا كرده است.» و تعریف دوم هم می‌گوید: «هر كسی كه در طول یك هفته لااقل 6 نخ سیگار بكشد، ‌به سیگار معتاد شده است.»

یعنی شما حتی اگر روزی یك نخ سیگار بكشید، باز هم یك معتاد به سیگار محسوب می‌شوید و این در حالی است كه تاكنون 4560 ماده سمی و 60 ماده سرطان‌زا در سیگار شناسایی شده و طبق آخرین آمارهای سازمان جهانی بهداشت، لااقل 40 درصد از مرگ و میرهای قلبی و 5/12 درصد از كل مرگ و میرهای جهان، زیر سر همین سیگار است.

به طور متوسط در هر 10 ثانیه یك نفر به علت مصرف سیگار در گوشه‌ای از دنیا جان خود را از دست می‌دهد و پیش‌‌بینی می‌شود كه تا سال 2025 نیز رقم مرگ و میر سالانه سیگاری‌ها به 10 میلیون برسد. منبع  جام
جم

******************


آخرین ویرایش: - -

 

روش های ترك سیگار

چهارشنبه 17 خرداد 1391 10:35 ق.ظنویسنده : مریم بهشتی

 



این را بدانید كه هر كوششی برای ترك سیگار  فرصت موفقیت بعدی شما را افزایش می دهد. سعی كنید هر بار كه دست به سیگار می برید، آگاهانه باشد و به صدای نفس های خودتان گوش دهید.

هنگامی كه قصد ترك سیگار را دارید، یك دفترچه كوچك همراه داشته باشید تا هرگاه سیگار كشیدید،  بفهمید كه چه عاملی سبب سیگار كشیدن شما شده است.
برای استفاده از روش های ترك سیگار، می توان از كمك های جانبی مختلفی كه در این زمینه موثر و كارآمد هستند، استفاده كرد. از جمله؛ كمك های خود یاری: افراد سیگاری، برای ترك سیگار و مقاومت در برابر شروع مجدد آن بهتر است با انجمن و یا گروه هایی كه به همین منظور تشكیل می شوند، ارتباط برقرار كنند.

آنها پس از ارائه اطلاعات و راهنمایی لازم افراد سیگاری را نسبت به روش های گوناگون ترك سیگار آشنا می كنند.
حمایت های گروهی: افراد سیگاری می توانند با سایر دوستان و آشنایان خود كه قبلاً موفق به ترك شده اند، ملاقات هایی داشته باشند و از تجارب آنها استفاده كنند.
مشاوره های فردی: اینگونه مشاوره ها با پزشكان، روانشناسان و پرستارانی كه در این زمینه تجارب ارزشمند و زیادی دارند، صورت می گیرد.


دارو درمانی: گروهی از افراد برای ترك سیگار كشیدن به دارو درمانی روی می آورند كه البته به مراتب زیانش از سیگار كشیدن كمتر است.

 

این داروها دو نوع هستند، قرص های نیكوتین دار و قرص های بدون نیكوتین. گروه اول، قرص هایی هستند كه مقدار مشخصی نیكوتین به مغز می رسانند و گروه دوم، قرص هایی هستند كه علائم رفتاری ناشی از سیگار نكشیدن را (مثل بی قراری، كج خلقی، افسردگی و...) در فرد كاهش می دهند.


• چگونه فشار ناشی از سیگار نكشیدن را تحمل كنید؟


همه می گویند ترك سیگار آسان است، در حالی كه شاید ترك سیگار مشكل و سخت باشد ولی تلاشی ارزشمند است.

 

اگر سیگاری ها بدانند در هر ۳۳ ثانیه یك سیگاری بر اثر عارضه قلبی، فشار خون و ناراحتی ریوی و سرطانی كه ناشی از سیگار كشیدن است، می میرد به راحتی درصدد ترك آن بر خواهند آمد.

 

افراد سیگاری و به ویژه زنانی كه سیگار می كشند می توانند برای مقابله با تنش های ناشی از ترك سیگار كشیدن به نكات ساده و عملی زیر توجه كنند:


۱ _ دلایل خود را برای ترك سیگار بر روی یك تكه كاغذ بنویسید و مرتباً یادداشت تان را بخوانید.


۲ _ هیچگاه درباره شروع مجدد سیگار كشیدن فكر نكنید. هر وقت به خودتان گفتید، «فقط یكی دیگر»، همان لحظه فكرتان را متوقف كنید و با استفاده از محرك های جایگزین دیگر، میل به سیگار كشیدن را در خود از بین ببرید. برای مثال، می توانید به پیاده روی بروید و یا كار جدیدی را شروع كنید.


۳ _ نسبت به اوقاتی كه تمایل به سیگار كشیدن در شما زنده می شود، حساس و هوشیار باشید. برای مثال، اگر عادت داشتید بعد از نوشیدن چای و یا قهوه، سیگاری بكشید، تا مدتی نوشیدن آنها را به تعویق بیندازید تا مجبور نشوید قول تان را زیر پا بگذارید.


۴ _ یكسری از عادات روزمره خود را تغییر دهید. برای مثال به جای سیگار بعد از غذا، مسواك بزنید و یا برای پیاده روی چند دقیقه به حیاط بروید.


۵ _ به جاهایی بروید كه افراد سیگاری حضور نداشته باشند. برای مثال، زمانی كه به رستوران می روید در قسمت غیرسیگاری ها بنشینید.


۶ _ با افرادی معاشرت كنید كه سیگاری نیستند. یافتن یك دوست و یا همكاری صمیمی كه سیگار نمی كشد و در اغلب موارد در دسترس شما باشد، می تواند بسیار مفید باشد. در مواقع دشوار او می تواند به كمك شما بیاید و مشكلات ترك را برایتان كم كند.


۷ _ هر روز و هر هفته ای كه سیگار نكشیدید، به خودتان جایزه بدهید. خودتان را به دیدن فیلم و نمایشی دعوت كنید و با پولی كه از راه سیگار نخریدن، صرفه جویی كرده اید، برای خودتان یك كادوی مخصوص بخرید.


• نقش آرامش عضلانی


- نفس های عمیق بكشید. هوای دم خود را ۱۰ ثانیه نگه دارید و سپس با یك بازدم قوی آن را از ریه های خود بیرون دهید. این كار را روزانه چندین بار انجام دهید و هر بار ۱۰ _ ۵ بار تكرار كنید.


- روزی ۲۰ دقیقه به ماهیچه های بدن تان آرامش بدهید. به این ترتیب كه چشم هایتان را ببندید، ماهیچه هایتان  را رها كنید و به یك كلمه آرامش بخش (مثل دریا، بهار، گل و...) فكر كنید. این كلمه را ضمن تمرین آرام سازی عضلانی خود تكرار كنید.

 

به این موضوع فكر كنید، «چقدر خوب شد كه سیگار را ترك كردید،... مزه غذاها را بهتر می فهمید،... صبح ها كمتر سرفه می كنید،... و دیگر دندان هایتان بر اثر سیگار كشیدن زرد و دهان تان بد بو نمی شود.»


- مثبت اندیشی و افكار سازنده را در ذهن خود پرورش دهید.


 نقش ورزش و فعالیت های بدنی


- پیاده روی و نرمش های سبك روزانه، فشار و تنش ناشی از ترك سیگار را در شما كاهش می دهد و آرامش عضلانی به همراه دارد.


- ورزش موجب شادی، نشاط، سرزندگی و خوش اخلاقی شما می شود.


- ورزش شما را در مقابل وسوسه سیگار كشیدن مجدد، حفظ می كند.


- ورزش شما را در حفظ رژیم غذایی تان كمك می كند.


- ورزش موجب كاهش وزن شما می شود.


- ورزش موجب بازسازی توان بدنی شما می شود.


با ترك سیگار می توانید مجدداً به سلامتی خود كمك كنید. بعد از ۶ ماه ترك سیگار، میزان ناراحتی های مختلف جسمی _ روانی در افراد سیگاری به نصف كاهش پیدا می كند.


یادتان باشد زمانی كه سیگار را ترك می كنید  تنها سیگار كشیدن را ترك نكرده اید، بلكه هویت خود را به عنوان یك سیگاری تغییر می دهید.

 

از آن جایی كه اغلب زنان سیگاری اسیر رابطه با دوستان سیگاری هستند، ممكن است این بخش از ترك سیگار برای شما از همه مشكل تر باشد


آخرین ویرایش: - -

 

تفاوت زنان و مردان سیگاری

چهارشنبه 17 خرداد 1391 10:34 ق.ظنویسنده : مریم بهشتی

 

تفاوت زنان و مردان سیگاری

www.zibaweb.com
پژوهش های مختلفی نشان می دهند كه زنان و مردان سیگاری هنگام ترك سیگار تفاوت های رفتاری متفاوتی از خود نشان می دهند. از جمله؛


۱ _ دختران و زنان هنگام ترك سیگار نسبت به مزه و بوی آن حساس تر از مردان هستند.


۲ _ درمان های رفتاری _ شناختی برای كاستن از مصرف سیگار بر روی زنان بیشتر از مردان تاثیر می گذارد.


۳ _ زنان در دوران پریودهای ماهیانه شان عوارض ترك سیگار را بهتر تحمل می كنند. از این رو پیشنهاد پزشكان بر این است كه زنان برای موفقیت شان در امر ترك سیگار، بهتر است در طول این ایام اقدام به ترك سیگار كنند.


۴ _ زنان نسبت به افزایش وزن بدن خود بعد از ترك سیگار كشیدن، حساس ترند. در حقیقت یكی از عواملی كه موجب عدم تمایل زنان به ترك سیگار می شود، آن است كه با افزایش وزنی حدود ۵ كیلو مواجه می شوند. در حالی كه تحقیقات نشان می دهند، با یك برنامه غذایی مناسب و انجام ورزش و فعالیت های بدنی به راحتی می توان جلوی این افزایش وزن را گرفت.


۵ _ بسیاری از زنان سیگاری در دوران حاملگی خود، سیگار كشیدن را ترك می كنند ولی متاسفانه در ۶۰ درصد موارد پس از ۱۲ ماه، مجدداً به سیگار كشیدن روی می آورند.


آخرین ویرایش: - -

 

زنان و سیگار كشیدن

چهارشنبه 17 خرداد 1391 10:33 ق.ظنویسنده : مریم بهشتی

 
زنان و سیگار كشیدن

 

سیگار كشیدن در بین زنان و مردان بیماری ها و مشكلات فراوانی ایجاد می كند كه برای همگان شناخته شده هستند.

 

طی ۱۰ سال گذشته تعداد زنان سیگاری رشد چشمگیری داشته است، طوری كه اگر تعداد زنان سیگاری نسبت به مردان سیگاری ۱ به ۲ بوده است، متاسفانه امروزه تعداد آنان  تقریباً مساوی تعداد مردان سیگاری شده است.

 

البته این آمار در بین جوامع و فرهنگ های گوناگون فرق می كند؛ اما آنچه مسلم است آن است كه این مشكل در همه نقاط جهان یك بحث عمومی و مشترك است.


• عوارض سیگار كشیدن در زنان


• زنان سیگاری، هم چون مردان سیگاری در معرض بیماری های قلبی _ عروقی، اختلالات تنفسی و انواع سرطان ها هستند. علاوه بر آن، درصد پوكی استخوان در بین زنان سیگاری بسیار بالاتر است.


•در دو دهه گذشته، تعداد مبتلایان زن سیگاری به سرطان سینه روند صعودی داشته است و همین امر موجب مرگ زودرس آنان می شود. همین طور تعداد مبتلایان زن سیگاری به بیماری های ریوی ۶ برابر شده است.


•سیگار كشیدن زنان خطر ابتلا به بیماری های قلبی _ عروقی را در آنان دو برابر می كند و احتمال ابتلا به سرطان ریه را در آنها ۸۰ درصد افزایش می دهد.


•عوارض جانبی سیگار كشیدن در زنان موجب سقط جنین، یائسگی زودرس، ناباروری و تولد نوزادان كم وزن می شود كه متاسفانه به رغم دانستن این موضوع، بازهم از هر ۵ نفر زن یك نفر سیگار می كشد.


•زنانی كه در دوران بارداری سیگار می كشند،  احتمال تولد كودكان معلول و بروز رفتارهای ضد اجتماعی را در فرزندان شان افزایش می دهند.

 

شایع ترین تاثیرات نیكوتین این است كه بر تكامل مغز جنین تاثیری منفی می گذارد و موجب نقص سیستم عصبی كودك می شود. تحقیقات نشان می دهند تولد كودكان معلول و نارسا در زنان سیگاری ۳ برابر بیشتر از زنان غیرسیگاری است.


•دختران جوان با كشیدن حداقل ۵ سیگار در روز موجب تضعیف عملكرد دستگاه تنفسی خود می شوند و این ناراحتی در دختران بیشتر از پسران جوان بروز می كند. ادامه این روند تا سن ۲۰ سالگی موجب اختلالات تنفسی و كاهش كارایی ریه آنها می شود.


•متاسفانه دختران و زنان سیگاری، وابستگی بیشتری به سیگار پیدا می كنند و هنگام ترك مشكلات بیشتری دارند.


•آمار مربوط به مرگ و میر سیگاری ها بیش از آمار مربوط به بیماری هایی مثل ایدز و یا حتی اعتیاد است.www.zibaweb.com


•ترشح هورمون استروژن (هورمون تخمدان ها) در زنان سیگاری به شدت كاهش می یابد و موجب بروز پیری زودرس،  كهولت و ناتوانی های جنسی می شود.
• از خودتان مراقبت كنید
یكی از روش هایی كه موجب سلامتی، نشاط و طول عمر افراد می شود پذیرش مسئولیت رسیدگی به امور بهداشتی و سلامت جسم و روان توسط خود شخص است.

اغلب مردم برای این كه انگیزه ای برای ترك سیگار به افراد سیگاری بدهند، درباره مسائل مالی و هدر رفتن پولی كه صرف خرید سیگار می شود صحبت می كنند.

در حالی كه آنچه مهمتر از پول است، سلامتی بدن انسان است. واقعیت این است كه ما هر روز پیرتر و فرسوده تر می شویم و اگر سلامت جسمانی نداشته باشیم، نمی توانیم از بقیه عمرمان لذت ببریم. شاید نتوان از ابتلا به بسیاری از مشكلات و بیماری های جسمی - روانی در امان ماند، ولی حداقل می توان مانع از بروز گروهی از آنان شد كه علت آنها امروزه شناخته شده است.

با تصمیم گیری صحیح و مناسب برای داشتن تغذیه ای مناسب، ورزش و فعالیت بدنی، حفظ وزن ایده آل، استفاده از توصیه ها و نكات پزشكی، توجه به سلامتی و بهداشت بدن و انتظارات و توقعات قابل قبول از خود، می توان با بسیاری از بیماری ها و عوارض آن مقابله كرد.



آخرین ویرایش: - -

 

پیامد های اعتیاد "

شنبه 13 خرداد 1391 12:56 ب.ظنویسنده : مریم بهشتی

 

پیامد های اعتیاد "

O      1- خشونت

O      2- سرقت

O      3- طلاق

O      4- همسر آزاری

O      5- فروش فرزندان

O      6- وادار کردن زن برای تن قروشی

O      7- خودکشی

O      8- دگرکشی (قتل)

O      9- به هدر رفتن سرمایه های ملی

O      10- آلود کردن سایر افراد به اعتیاد

O      11- آفزایش بیمارهایی نظیر : ایدز- هپاتیت و عفونت ها

مقدمه "

O      یکی از گروههای اصلی برهم زننده امنیت اجتماعی در جامعه ایرانی، وجود معتادان به عنوان یکی از مهمترین منابع جرم خیزی در کشور است، به طوری که ریشه یابی بسیاری از جرایم و جنایتهای رخ داده به معتادی ختم می شود که یا خانه و اعضای خانواده اش را با کشاندن به گرداب مصرف مواد مخدر از زندگی سالم محروم کرده و یا حتی ممکن است برای یک لحظه نشئه شدن تن به هر جنایتی بدهد. به گزارش ایسنا، دکتر حسین نجمی، عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی ایران که بیش از سه دهه در زمینه آسیبهای اجتماعی اعتیاد کار علمی و تحقیقاتی انجام.داده است .

O      ریشه جرایم وقوعی توسط معتادان را مرتبط با ذات اعتیاد دانسته و می گوید: افراد در جریان اعتیاد دچار اختلال رفتاری، پرخاشگری، بی نظمی و خشونت بی حد و مرز می شوند و این به دلیل ناتوانی معتادان در اداره خود و خانواده شان است.  
 
این روانپزشک در بررسی سیر جریاناتی که اعتیاد زمینه ارتکاب به جرایمی همچون سرقت، قتل، کودک آزاری، همسرآزاری و... را فراهم می کند، اظهار کرد: اعتیاد، بیماری ثانویه ای است که شخص نسبت به بیماری اولیه به آن مبتلا می شود. وی با بیان این که زمینه ابتلا به بیماریهای روانی اولیه همچون اختلال شخصیتی، افسردگی شدید، اسکیزوفرنی، سندرم بیش فعالی، کم توجهی شدید و حتی زمینه های کودکی فرد معتاد که در خانواده آشفته متولد شده، در معتادان افزایش می یابد، اذعان می کند: بررسی دوران کودکی معتادان نشان می دهد که با ابتلا به اختلالات رفتاری، عمدتاً افراد پرخاشگری بوده است. 

 

           

O      سرقت"

 به طوری که به تدریج اختلالات رفتاری منجر به بروز رفتار های ضد اجتماعی از سوی این دسته از آسیب دیدگان می شود. این در حالی است که گرایش به مصرف مواد مخدر، زمینه بروز ناهنجاریها و انحرافات اجتماعی را فراهم می کند. این متخصص همچنین توضیح می دهد که اغلب معتاد، زمانی مرتکب جرم می شود که هنگام مصرف با مشکل مواجه شود. بدین ترتیب چنانچه به میزان نیاز خود به مصرف مواد مخدر نیازمند پول باشد، برای برآوردن نیاز روانی خود برای انجام هر اقدامی آمادگی دارد تا آنجا که در اولین مرحله به سرقت اموال نزدیکان عمدتاً درجه یک و در مرحله بعد با ترغیب توزیع کنندگان، با شکار طعمه های جدید به فروش مواد مخدر روی می آورد .

خشونت"

این محقق در ادامه با تشریح آغاز تشنجات جرم زایی در زندگی معتاد، می افزاید: با توجه به این که توجه معتاد هم از نقطه نظر اقتصادی و هم روحی و روانی بر مصرف مواد مخدر تمرکز می یابد، دیگر قادر به توجه به نیازهای مادی و عاطفی همسر و خانواده خود نیست. بدین ترتیب، زمانی که فرد معتاد برای تأمین نیاز خود به مخدر مصرفی با کمبود یا مانعی همچون خانواده و نزدیکان مواجه می شود، در واکنش به اعتراضات پیشرو، اشکال جرایم خانوادگی از قبیل همسر آزاری، فروش فرزندان و یا کودک آزاریهای شدید شکل می گیرد.

گرایش به باندهای توزیع مواد و جنایت"   

O       نجمی معتقد است: در حالی که فرد معتاد نیازمند کسب درآمد برای تأمین مخدر مصرفی اش است، به مرور با بروز مشکلاتی در محیط کار خانه نشین می شود. وی خانه نشینی معتادان را از دیگر عوامل بروز جرایم از سوی آنها عنوان می کند. به گفته این پژوهشگر آسیبهای اجتماعی، واقعیت امر این است که روشهای برگزیده مسؤولان در مواجهه با معتادان به شدت تبدیل به گره کور شده، به طوری که ریشه های درمان نیافته آن به شکل فجایع جرم زایی گریبانگیر خانواده ها به ویژه نسل جوان کشور شده است. از این رو راهیابی فرد معتاد به انواع باندهای سرقت، توزیع مواد مخدر و حتی اجیرشدن برای انجام جنایاتی به مراتب فجیع، آسانتر از انتخاب راههای درمان برای رهایی از دام اعتیاد است.


آخرین ویرایش: - -

 

اعتیاد یک بیماری زیستی، روانی، اجتماعی، محیطی است

چهارشنبه 10 خرداد 1391 07:58 ب.ظنویسنده : مریم بهشتی

 


این را همه می دانیم که هیچگاه یک نفر یک شبه تصمیم نمی گیرد معتاد شود،تمام افرادی که در حال حاضر به مواد مخدر وابستگی پیدا کرده اند زمانی که به تعارف دوستان یا برای پیدا کردن حال خوب اولین پک های خود را با به مواد می زدند حتی تصور این را هم نمی کردند سرنوشتی شوم و بد را در آینده تجربه کنند.

به گزارش خبرنگار اجتماعی باشگاه خبرنگاران، آمار نشان می دهد که در 60 درصد از معتادین تعارف دوستان و در 70درصد از آنان اختلالاتی نظیر افسردگی، اضطراب،ترس، خودکم بینی و... عامل بوده است.
کارشناس حوزه اعتیاد و آسیبهای اجتماعی گفت: روند چرخه اعتیاد در یک فرد با اولین تجربه مواد به مقدار بسیار کم شروع می شود و سپس مصرف گاه و بیگاه و یا تفننی و در مرحله بعد سوءمصرف مواد مخدر را تجربه می کنند یعنی فرد مجبور به مصرف مواد می شود و کم کم آشفتگی های زندگی فرد بروز می کند ولی معمولا فرد و یا اطرافیان با دروغ گفتن ، بهانه و یا توجیه به راحتی از کنار آن می گذرند و اینجاست که فرد وارد مرحله وابستگی به مواد مخدر می شود یعنی مصرف در فواصل منظم که روی همه امور زندگی وی تاثیر می گذارد، در واقع معتاد مصرف می کند که زندگی کند و زندگی می کند که مصرف کند و اکثر افراد معتاد به مواد مخدر پس از این مرحله الگوی مصرف خود را تغییر می دهند تا به لذت اولیه دست پیدا کنند اما هیچ گاه نئشگی اولیه را تجربه نمیکنند بلکه اعتیادشان سنگین تر و سنگین تر می شود.
مهناز پیشدار افزود: در مصاحبه با معتادین غالب این افراد اذعان دارند که روش درست برخورد با تعارف دوستان را بلد نبودند و مهارت نه گفتن را نداشته و فکر می کردند رد کردن دست دوستشان اشتباه است و یا راهی را برای سر حال و با نشاط بودن بلد نبودند. در این نقطه است که لزوم آموزش مهارتهائی مهم و ضروری به افراد نمود پیدا می کند. ما برای فرایند پیشگیری از اعتیاد و دیگر آسیب های اجتماعی نیازمند فرهنگ سازی و آموزش درست هستیم.
کارشناس حوزه پیشگیری از اعتیاد اظهارداشت: از انجاییکه متاسفانه سیستم اعتیاد و مافیای مرگ هوشمندانه، خلاق، فعال، پویا و 24 ساعته عمل می کند و از هر ظرفیتی جهت پیشبرد اهداف شوم خود استفاده می کند توانسته در بخش های مهمی نظیر خانواده- مراکز آموزشی- محل های کاری- مناطق شهری و روستایی و... نفوذ کند و به قول معروف سیستم مافیای مرگ با الگانس رو به جلو در حرکت است ، بخش های فعال در امر پیشگیری از اعتیاد و آسیب با ژیان به دنبال آن پیش می روند.
وی ادامه داد: به عقیده من به همین دلیل است که سوداگران مرگ چند گام جلوتر از سیستم پیشگیری هستند. به محض اینکه ما برای روند درمان و یا پیشگیری از گرایش جوانان به یک ماده مخدر برنامه ریزی می کنیم و مدت ها وقت صرف پژوهش و ارائه راه کار می کنیم این سیستم ماده ای جدید با اسامی شیک و تبلیغات گول زننده و دروغ وارد بازار می کنند و جوانان ما را به اسارت می کشانند.
شرکت والدین باید در راهکارهای مشارکتی پیشگیرانه
کارشناس حوزه اعتیاد و آسیبهای اجتماعی گفت: می بایست برای برنامه ریزی های پیشگیرانه از تمام ظرفیت های موجود در جامعه استفاده کرد. متاسفانه ما طرح ها را تک بعدی و مقطعی برنامه ریزی می کنیم، یک برنامه پیشگیری می بایست بطور مداوم و در چند جبهه اجرا شود بطور مثال اگر برنامه ای برای نوجوانان در مدرسه داریم برای اولیاء دانش آموزان و اولیاء مدرسه نیز همزمان و مداوم با شکل و محتوای مناسب آنان اجرا شود.
پیشدار درباره نقش والدین تصریح کرد: والدین باید در راهکارهای مشارکتی پیشگیرانه شرکت کنند تا احساس مسئولیت کنند، تماشاچی وقایع نباشند، شگفت زدگان مسائل اجتماعی پیش رویشان نباشند. غالبا این حرف را شنیده ایم که والدین ابراز می کنند که بچه هایمان ما را نمی فهمند و اگر این حرف درست باشد یعنی ما کارمان را بلد نبوده ایم و در امر والدین بودن ناکارآمد و نا بلد هستیم. اکثریت پدر و مادرها نیاموخته اند که والد بودن یک شغل است و نیازمند کسب مهارت های لازم می باشد، و از آنجا که دانش لازم را ندارند، بلد نیستند و منحرف می شوند. باید دانست که انحراف ثمره جهل و نادانی است پس باید که بیاموزیم.
ضرورت تعامل اولیاء دانش آموزان با اولیاء مدارس
کارشناس حوزه اعتیاد و آسیبهای اجتماعی گفت: فرزندان ما بخش اعظم زمان خود را در خانه و مدرسه می گذرانند یعنی باید اولیاء دانش آموزان با اولیاء مدارس در تعامل باشند. بیائید از والدینی که در سال های اخیر بچه دار شده اند بپرسیم که کدامشان برای بچه دار شدن بروشور یا کتاب خوانده اند؟ کدامشان با یک روانشناس و مشاور در ارتباط بوده اند.
پیشدار افزود: متاسفانه مردم با انگیزه های متفاوتی بچه دار می شوند و با آزمایش و خطا نیز آنها را تربیت می کنند. در مدرسه ای از دانش آموزان پرسیدم ویژگی های یک دوست خوب چیست؟ آنها اصلا نمی دانستند ملاک و معیار یک دوست خوب چیست و چگونه یک دوست خوب انتخاب کنند. جالب تر آنکه وقتی از والدین بچه ها پرسیده شد معیار مشخص و قابل قبولی برای انتخاب دوست نداشتند.
چه باید کنیم؟
اما به راستی وظیفه متخصصان و دلسوزان عرصه پیشگیری چیست؟ کارشناسان و متخصصان عرصه پیشگیری نیز می بایست فکری نو و قابل اجرا ارائه دهند و ما باید از الگوهای نا کارآمد غربی فاصله بگیریم و متناسب با فرهنگ مردم ایران برنامه های پیشگیرانه تدوین نمائیم. این را از این جهت می گویم که سالهای اخیر شاهد بازار داغ آموزش مهارت های زندگی و تبلیغات برای آن بوده ایم و همه از مهارت های زندگی و لزوم یادگیری آن به منظور پیشگیری از اعتیاد و آسیب های اجتماعی در میان خانواده و جوانان یاد می کنند اما هیچ تلاشی برای بومی سازی بر مبنای الگوی ایرانی این مهارت ها که بسیار مهم است نگردیده، تنها فعالیت انجام شده برگردان و ترجمه مهارت های زندگی غربی به زبان فارسی بوده است و به این امر توجه نشده که الگوبرداری های غیر بومی تبعات خاص خود را دارد چه بسا آسیب بیشتری بر پیکره نهاد خانواده و جامعه وارد نمایند.
مدیر عامل مرکز پیشگیری از اعتیاد مهرورزان گفت: این روزها شاهد بدترین روش پیشگیری و اطلاع رسانی هستیم که یک معتاد بهبود یافته را در مدرسه یا دانشگاه می برند و معرفی می کنند که ببینید این آدم تا دیروز توی جوی آب افتاده بود ولی الان برای خودش چه جایگاهی دارد.
پیشدار افزود: یک کارشناس پیشگیری از اعتیاد می بایست دائما مطالعه کند و اطلاعات و دانش خود را در زمینه پیشگیری از اعتیاد و آسیب اجتماعی به روز کند. برنامه پیشگیرانه در سه سطح قابل اجرا است و ما می توانیم با اجرای درست و به موقع برنامه های پیشگیرانه اولیه (سطح اول) که دانش جدید و جوانی است و از سال 1961 آغاز گردیده کار کنیم که حتی اگر باران مواد مخدر هم بارید هیچ کسی تر نشود.
وی خاطرنشان کرد: در آخر باید گفت به تعداد افراد روی زمین دلیل و علت برای گرایش به سمت اعتیاد وجود دارد پس لطفا سری دوزی نکنیم. /ز
گزارش از رقیه بقائی


آخرین ویرایش: چهارشنبه 10 خرداد 1391 12:44 ب.ظ

 

درمان شناختی رفتاری اعتیاد به موادمخدر:

سه شنبه 9 خرداد 1391 05:07 ب.ظنویسنده : مریم بهشتی

 


 باید دانست كه درمان‌های مختلفی برای اعتیاد وجود دارد كه از آن میان به درمان‌های دارویی، درمان‌های رفتاری، روانی، شناختی، شناختی ـ رفتاری، درمان‌های معنوی و مذهبی می‌توان اشاره نمود. تعدادی از متخصصان این درمان‌ها را به دو گروه عمده درمان‌های دارویی و روان ـ درمانی تقسیم می‌كنند. در درمان‌های دارویی از تجویز دارو برای ترك اعتیاد استفاده می‌كنند كه خود داروی تجویز شده در برخی مواقع اعتیادآور بوده و عوارض ناخواسته جانبی دارد. به خاطر بی‌خطر بودن و دایمی بودن اثر، معمولا از درمان‌های غیردارویی استفاده می‌شود. در مواقعی هم كه درمان دارویی تجویز می‌شود ، علت آن، سم‌زدایی و آماده‌سازی مراجع برای درمان‌های غیردارویی است.در روان‌درمانی، با توجه به الگوی نظری كه روان‌شناس به آن معتقد است و در به‌كارگیری آن راحت است، روان درمان‌گران از درمان‌های مختلفی از شناختی تا رفتاری سود می‌جویند در زیر به برخی از این الگوهای روا‌ن‌درمانی كه در ترك اعتیاد كارآیی خود را نشان داده‌اند اشاره می‌كنیم: رفتار درمانی 

در رفتاردرمانی اغلب روان‌شناسان معتقدند كه با نشان دادن رفتار مناسب (و جانشین‌سازی آن به جای رفتار نامناسب)، و تقویت پیوسته رفتار مناسب، می‌توان رفتار پسندیده و مناسبی را جانشین رفتار نامناسب (مثلا اعتیاد) نمود. در این راستاست كه معتقدیم داشتن اوقات فراغت صحیح و بانشاط و فراهم آوردن امكانات لازم برای گذراندن اوقات فراغت سالم و بانشاط از طریق ورزش، احتمال استعمال موادمخدر را كاهش می‌دهد. رفتار درمان‌گران به مراجعان خود تكالیف مخصوصی را می‌دهند كه در بیرون از جلسه درمانی آن فعالیت‌ها را انجام دهند، هم‌چنین مراجعان خود را تشویق می‌كنند كه رفتار مناسب را تمرین و تكرار كنند و پیشرفت خود را به سوی رفتار آماج (ترك و كاهش استفاده از موادمخدر) ثبت كنند. پاداش‌ها و تشویق‌های مناسبی برای رسیدن به اهداف تعیین شده (مثلا ترك اعتیاد و یا كاهش استفاده) در نظر گرفته می‌شود. نمونه‌هایی از ادرار مراجعان به طور مرتب مورد آزمایش قرار می‌گیرد تا اینكه بر استفاده از موادمخدر نظارت كاملی صورت گیرد. هدف در رفتار درمانی این است كه مراجعان تشویق شوند سه نوع مشخص كنترل را كه در زیر به آنها اشاره می‌شود در خود تقویت كنند و آنها را تمرین نمایند كه عبارتند از: 
كنترل محركی 
كنترل محركی به بیماران كمك می‌كند موقعیت‌هایی را كه استفاده از موادمخدر را تسهیل می‌كند، شناسایی كنند و از آن موقعیت‌ها پرهیز نمایند و بیشتر وقت خود را در فعالیت‌هایی صرف نمایند كه آن فعالیت‌ها با استفاده از موادمخدر ناهمساز۲ ‌باشند. 
كنترل میل و اشتیاق به موادمخدر 
كنترل اشتیاق به مصرف موادمخدر به بیماران (مراجعان) كمك می‌كند كه افكار، احساسات و انگیزه‌هایی را كه منجر به مصرف موادمخدر می‌شوند، شناسایی نموده و در جهت تغییر آنها گام بردارند. 
كنترل و مهار اجتماعی 
كنترل و مهار اجتماعی دربرگیرنده افراد خانواده، دوستان و افراد مهم دیگری است كه به بیمار كمك می‌كنند تا از مصرف موادمخدر بپرهیزد. مثلا والدین، یا افراد مهم دیگر در زندگی فرد معتاد در جلسات درمانی حاضر می‌گردند و به بیمار كمك می‌كنند تا تمرینات داده شده را انجام دهد، و در این راستا در تقویت رفتار مناسب گام برمی‌دارند. تحقیقات نشان می‌دهند كه این روش درمانی به نوجوانان و جوانان كمك می‌كند كه از اعتیاد و موادمخدر دست بكشند و توانمندی‌های خود را افزایش دهند تا اینكه پس از اتمام دوره درمانی بدون مصرف موادمخدر به زندگی و سلامت عادی خود ادامه دهند. تحقیقات هم‌چنین نشان داده‌اند كه افراد تحت درمان در حیطه‌های دیگری از قبیل استخدام، كاركرد مدرسه‌ای (عملكرد آموزشی) و حضور دایم در كلاس، روابط خانوادگی و افسردگی نیز بهبودی قابل ملاحظه‌ای از خود نشان داده‌اند. این داده‌های نتیجه‌بخش درمانی را می‌توان در كل به حضور اعضای خانواده در جلسات درمانی و تشویق افراد معتاد به بازداری از موادمخدر با استفاده از تقویت‌كننده‌های مناسب و نظارت بر چگونگی عملكرد آنان از طریق آزمایش ادرار نسبت داد. 
استفاده از روش‌های شرطی‌سازی بیزاری‌آور 
تعدادی از رفتارگرایان با استفاده از درمان‌های بیزاری‌آور به مقابله با اعتیاد برخاسته‌اند. شرطی‌سازی بیزاری‌آور یكی از روش‌های درمانی است كه عمدتا برای درمان الكلیسم، سیگار كشیدن و اعتیاد به موادمخدر، به كار گرفته شده است. اصل زیربنایی روش شرطی‌سازی بیزاری‌آور، همان شرطی‌سازی تقابلی است. در شرطی‌سازی بیزاری‌آور، محرك تقویت‌كننده رفتار نامطلوب (مثلا اعتیاد) در اثر مجاورت با یك محرك بیزاركننده، توانایی فراخوانی رفتار نامطلوب را از دست می‌دهد، یعنی خاصیت تقویتی‌اش را از دست می‌دهد. مثلا در درمان اعتیاد به مشروبات الكلی، به شخص معتاد دارویی خورانده می‌شود كه تهوع‌آور است. بلافاصله پیش از آنكه اثر دارو ظاهر شود به او قدری مشروبات الكلی داده می‌شود. یعنی منظره، بو و مزه مشروبات الكلی بلافاصله با حالت تهوع دنبال می‌شود. این همایندی، مشروبات الكلی با حالت تهوع، چندین بار تكرار می‌شود تا اینكه سرانجام الكل به تنهایی موجب بروز حالت تهوع شود. بدین ترتیب شخص معتاد از الكل بیزار می‌شود. 
حساسیت‌سازی نهان 
حساسیت‌سازی نهان نیز یكی از روش‌هایی است كه رفتارگرایان در درمان رفتارهای دردسرآور از جمله در درمان اعتیاد به موادمخدر از آن سود جسته‌اند. در این روش عملا هیچ‌گونه محرك آزارنده‌ای ارایه نمی‌شود، در عوض از مراجع خواسته می‌شود تا محرك مولد رفتار دردسرآفرین را با یك محرك آزارنده به طور خیالی همراه كند. این روش ابتدا به وسیله كاتلا(۱۹۶۶) ابداع گردید كه آن را حساسیت‌سازی نهان نام گرفت. از آنجا صفت نهان را به این روش داده‌اند كه در آن همراه شدن محرك‌ها صرفا در خیال مراجع رخ می‌دهد. علت نامگذاری آن به حساسیت‌سازی این است كه در نتیجه همایندی خیالی محرك مولد رفتار نامطلوب و محرك بیزاركننده، محرك مولد رفتار نامطلوب نیز بیزاركننده می‌شود، یعنی مراجع به آن حساس می‌شود. 
صحنه‌های مورد استفاده در روش حساسیت‌سازی نهان، طوری تنظیم می‌گردند كه همراه با تجسم رفتاری كه مراجع به قصد از بین بردن آن به درمانش روی آورده است، حداكثر اضطراب ایجاد می‌گردد. اما در بین صحنه‌ها، درمانگر می‌تواند از مراجع بخواهد تا از تقویت نهان برای نیرومند كردن انكار مربوط به فعالیت‌هایی كه با رفتار مشكل‌آفرین ناهمسازند استفاده كند. در مثال زیر كه توصیف‌كننده آزمایش ویسوكی (۱۹۷۳) در مورد به‌كارگیری روش حساسیت‌سازی نهان برای ترك اعتیاد به هرویین است این روش به خوبی نمایان شده است: 
فكر كن در اتوموبیلت هستی و به سوی شهری رانندگی می‌كنی تا مقداری گرد تهیه كنی. در سر راه خود یك تابلو می‌بینی كه مسافت مانده تا تهران را نشان می‌دهد. به این فكر می‌كنی كه چقدر آسان می‌توانی مواد مورد نیازت را در آنجا به‌دست آوری. هنگامی كه به این فكر مشغولی، زنبوری وارد اتوموبیلت می‌شود.می‌توانی صدای وزوز آن را بشنوی. می‌توانی ببینی كه در مقابل چشمانت پرواز می‌كند. قهوه‌ای رنگ و زشت است. ترسی در تو راه می‌یابد، اما به آن اهمیت نمی‌دهی و به این فكر می‌كنی كه وقتی خودت را ساختی چه احساسی به‌ تو دست می‌دهد. ناگهان هزاران زنبور وارد اتوموبیلت می‌شوند و با سر و صدای زیاد دور سرت می‌چرخند. تو به رانندگی به سوی شهر ادامه می‌دهی و به فروشنده موادمخدر و نحوه تماس گرفتن با او فكر می‌كنی و بعد او را می‌بینی؛ مردی كه هرویین به تو خواهد فروخت. ناگهان زنبورها حمله می‌كنند و به سر و رویت می‌ریزند. به دستهایت حمله‌ور می‌شوند و فرمان اتومبیل پر از آنها می‌شود. نمی‌توانی جلوی رویت را ببینی. صدای وزوز این حشرات وحشتناك است. سراسر بدنت را نیش می‌زنند. به زیر لباست می‌روند، صورتت را نیش می‌زنند و تمام بدنت به سوزش می‌افتد. به این نتیجه می‌رسی كه ارزشش را ندارد. تصمیم می‌گیری برگردی. مجسم می‌كنی كه بودن در خانه و به دور از همه دردسرهای مربوط به هرویین، چقدر آرام‌بخش است و هنگامی كه به قصد برگشت دور می‌زنی، زنبورها یكی‌یكی ماشین را ترك می‌كنند. هر چه جلوتر می‌روی، تعداد بیشتری از زنبورها از ماشین بیرون می‌روند. همه چیز آرام، بی‌دردسر و رضایت‌بخش است. رادیو آهنگ دلخواهت را پخش می‌كند. از اینكه بر وسوسه‌ات پیروز شده‌ای احساس شادمانی می‌كنی (ص ۵۸ ـ۵۷).درمان شناختی ـ رفتاری 
روش‌های فوق نمونه‌ای از كاربردهای رفتار درمانی در كاهش و كنترل استفاده از موادمخدر است. علاوه بر رفتار درمانی، درمان‌های شناختی و شناختی ـ رفتاری نیز در درمان اعتیاد موثر بوده‌اند. در زیر به اختصار به معرفی و كاربرد درمان شناختی ـ رفتاری( CBT ) در درمان اعتیاد می‌پردازیم. 
درمان شناختی ـ رفتاری ( CBT ) رویكردی كوتاه‌مدت و متمركز برای كمك به افراد مبتلا به سوء مصرف مواد است. فرض بنیادی درمان شناختی - رفتاری این است كه فرآیندهای یادگیری، نقش مهمی در ایجاد و تداوم اعتیاد و وابستگی به مواد ایفا می‌كنند. لذا از همین اصول می‌توان برای كمك به افراد در كاهش مصرف مواد استفاده كرد. 
به عبارت ساده‌تر، درمان شناختی ـ رفتاری در شناسایی، اجتناب و مقابله به بیماران كمك می‌كند. یعنی در شناسایی موقعیت‌هایی كه احتمال مصرف مواد در آنها زیاد است و اجتناب از این موقعیت‌ها در زمان مناسب و مقابله موثر با مسایل و رفتارهای مشكل‌آفرین مرتبط به سوء مصرف مواد. 
ویژگی‌های درمان‌شناختی ـ رفتاری 
درمان شناختی - رفتاری ویژگی‌هایی دارد كه آن را به‌درمانی مناسب برای سوء مصرف مواد و اعتیاد مبدل می‌نماید. از جمله این ویژگی‌ها به نكات زیر اشاره می‌شود: 
۱) درمان شناختی ـ رفتاری رویكردی كوتاه‌مدت و محدود است كه در بسیاری از برنامه‌های درمانی می‌توان از آن استفاده نمود. 
۲) درمان شناختی ـ رفتاری در آزمایش‌های بالینی دقیق مورد آزمون قرار گرفته است و به عنوان درمان اعتیاد به موادمخدر از پشتوانه تجربی برخوردار بوده است. 
۳) درمان شناختی ـ رفتاری، رویكردی سازمان‌یافته، هدفمند و متمركز بر مسایلی است كه مصرف‌كنندگان موادمخدر با آنها دست و پنجه نرم می‌كنند. 
۴) این رویكرد بسیار انعطاف‌پذیر است و در مورد طیف وسیعی از بیماران، موقعیت‌ها (بستری و سرپایی) و در اشكال مختلف (گروهی و فردی) قابل استفاده است. 
۵) درمان شناختی ـ رفتاری، رویكرد جامعی است كه در آن از همه عناصر و تكالیف مشترك درمان‌های موفقیت‌آمیز اعتیاد استفاده می‌شود. 
مولفه‌های اصلی درمان شناختی ـ رفتاری 
درمان شناختی ـ رفتاری دو مولفه اساسی دارد كه عبارتنـد از: تحلیـل كـاركـردی و مهارت‌آموزی. 
تحلیل كاركردی a
در درمان شناختی ـ رفتاری، درمانگر و بیمار برای هر مورد مصرف مواد یك تحلیل كاركردی ارایه می‌دهند. بدین صورت كه افكار، احساسات و شرایط بیمار را قبل و بعد از مصرف مواد شناسایی می‌كنند. در مراحل اولیه درمان، تحلیل كاركردی به بیمار كمك می‌كند تا تعیین‌كننده‌ها یا موقعیت‌های خطرآفرینی را كه احتمال مصرف مواد را افزایش می‌دهند و نیز دلایل بیمار برای مصرف مواد را شناسایی كنند (مثلا مصرف مواد به منظور مقابله با مشكلات بین فردی و تجربه خطر یا لذتی كه در زندگی عادی بیمار قابل دسترسی نیست.) در مراحل بعدی درمان، تحلیل كاركردی مصرف مواد می‌تواند به شناسایی موقعیت‌ها یا شرایطی كه مقابله با آنها برای فرد دشوار است، كمك كند. در تحلیل كاركردی، بسیاری از متخصصان در جلسات درمان مسایل و موارد زیر را مورد بازبینی و تحلیل قرار می‌دهند: 
ـ انگیزان‌ها و محرك‌های موردنظر در استفاده از موادمخدر: چه چیزی مرا به سوی مصرف مواد سوق داد؟ دوست، میهمانی، صحبت در مورد مواد، اضطراب، یكنواختی در زندگی و... 
ـ افكار و احساسات: چه فكری به ذهنم خطور كرد كه اقدام به مصرف موادمخدر كردم؟ چه احساساتی داشتم؟ 
ـ رفتار: چه كاری انجام دادم؟ چه زنجیره‌های رفتاری را برای تهیه مواد طی نمودم؟ 
ـ پیامدهای مثبت: چه چیز مثبتی رخ داد؟ آیا از مصرف مواد لذت بردم؟ آیا دردم تسكین یافت؟ آیا اضطرابم كم شد؟ 
ـ پیامدهای منفی: چه چیز منفی رخ داد؟ چه حالت‌های جانبی برایم اتفاق افتاد؟ 
مهارت‌آموزی 
در برنامه‌های درمانی شناختی ـ رفتاری، افراد مهارت‌های جدیدی یاد می‌گیرند كه جواب‌های بهتری برای مسایل و مشكلات آنان دارد و عادات یكنواخت قبلی (استفاده از موادمخدر برای تسكین و یا كاهش دردهای جسمانی و یا روانی) را با مهارت‌های موثر مورد مقایسه و مقابله قرار می‌دهند و می‌توانند جانشین خوبی برای عادات مضر خود پیدا كنند و در نتیجه در هنگام مشكلات به جای پناه بردن به موادمخدر از روش‌های مقابله‌ای موثر استفاده كنند. هنگامی كه سطح مصرف مواد به درجه‌ای از شدت می‌رسد كه فرد مجبور به درمان می‌شود احتمالا از مواد به عنوان راهی جهت مقابله با طیف وسیعی از مشكلات بین فردی استفاده كرده است. این وضع به چند دلیل رخ می‌دهد: 
۱) فرد معتاد احتمال دارد در دوره نوجوانی راهبردهای موثر مقابله با مشكلات زندگی بزرگ‌سالی را یاد نگرفته باشد. 
۲) هر چند ممكن است فرد در یك دوره زمانی این راهبردهای مقابله‌ای را فرا گرفته باشد ولی به دلیل تكیه مكرر بر مصرف مواد به عنوان راهی جهت مقابله با مشكلات، ممكن است این مهارت تضعیف شده باشد. هم‌چنین ممكن است این بیماران به علت درگیری مزمن با سبك زندگی متكی به مصرف مواد كه در آن بخش عمده‌ای از وقت آنان صرف تهیه و مصرف مواد می‌گردد، راهبردهای موثر حل مساله را فراموش كرده باشند. 
۳) ممكن است ناتوانی فرد در استفاده از راهبردهای مقابله‌ای موثر در نتیجه سایر مشكلات از جمله مصرفمواد هم‌زمان با یك اختلال روان‌پزشكی تضعیف شده باشد.

 

با توجه به اینكه سوء مصرف‌كنندگان و استفاده‌كنندگان از موادمخدر گروه ناهمگنی را تشكیل می‌دهند و یا با طیف وسیعی از مشكلات به درمان‌گر مراجعه می‌كنند، آموزش مهارت‌ها، با توجه به ویژگی‌های فردی، فرهنگی و خانوادگی متناسب هر كدام از مراجعان از اهمیت بالایی برخوردار است. به منظور تقویت و توسعه دامنه سبك مقابله‌ای فرد، آموزش‌ مهارت‌های درون فردی (مانند مقابله با میل مصرف مواد) و مهارت‌های بین فردی (مانند دوری از عرضه‌كنندگان مواد) به افراد آموزش داده می‌شود. بیماران این مهارت‌ها را هم به منزله راهبردهای خاص (قابل استفاده در اینجا و اكنون برای كنترل مصرف مواد) و هم به منزله راهبردهای عمومی و فراگیر كه در مورد طیف وسیعی از مشكلات قابل استفاده است، یاد می‌گیرند. بنابراین هدف درمان شناختی ـ رفتاری، فقط كمك به بیمار در كاهش و یا ترك مصرف مواد در جریان درمان نیست، بلكه درمان شناختی ـ رفتاری مهارت‌هایی را به افراد آموزش می‌دهد كه حتی مدت‌ها پس از ختم درمان نیز برای او مفید خواهند بود.


آخرین ویرایش: سه شنبه 9 خرداد 1391 03:40 ب.ظ

 

جدیدترین آمار معتادان كشور‌ اعلام شد

شنبه 6 خرداد 1391 02:50 ب.ظنویسنده : مریم بهشتی

 

مؤسسه تحقیقاتی داریوش با ارائه جدیدترین آمار معتادان كشور تعداد این افراد را بین 800 هزار تا یك میلیون و 700 هزار نفر اعلام كرد. تریاك با 33 درصد بیش‌ترین ماده مصرفی كشور است. آمار جالب دیگر میانگین 125 مترمربعی مساحت خانه معتادان كشور است.  

 

حسن رفیعی امروز در سالن تلاش وزارت كار در مراسمی كه با دعوت ستاد مبارزه با مواد مخدر و حضور دبیر كل این ستاد انجام شده بود، به ارائه نتایج ارزیابی سریع وضعیت اعتیاد در ایران در سال 86 پرداخت و گفت: حجم نمونه این تحقیق 7 هزار و 914 نفر از بین معتادان خیابانی، زندانی، مراجعه كننده به مراكز درمان دولتی، خصوصی، مردمی و دادگستری انتخاب بود و با نسبت بر قرار كردن وضعیت هر معتاد با آمار هر یك از این مراكز به روش «ماهی علامت‌‌‌‌‌‌دار» به طور نسبی به ارزیابی از وضعیت سوء مصرف مواد مخدر در كشور پرداختیم.

وی ادامه داد: بر اساس نتایج این تحقیق در خوشبینانه‌ترین حالت تعداد معتادان كشور 800 هزار نفر و در بدبینانه‌ترین حالت تعداد معتادان كشور یك میلیون و 700 هزار نفر است كه به طور میانگین می‌توانیم تعداد معتادان كشور را یك میلیون و 200 هزار نفر اعلام كنیم. البته این آمار مصرف كنندگان تفننی مواد را در كشور نشان نمی‌دهد.

رئیس سابق مؤسسه تحقیقاتی داریوش وابسته به دانشگاه علوم بهزیستی اضافه كرد: با در نظر گرفتن جمعیت 70 میلیونی كشور 7/1 درصد جمعیت كشور معتادند كه بر اساس نتایج این تحقیق 95درصد آن‌ها مرد و 5 درصد زن هستند در حالی همین تحقیق در سال 83 میزان زنان معتاد را 7 درصد كل معتادان نشان می‌داد.

 

* میانگین سنی اعتیاد بالا رفته است

 

وی گفت:‌ این تحقیق فقط در شهرها انجام شده است به همین علت 93 درصد معتادان نمونه، خود را شهری معرفی كردند،‌ نتایج این تحقیق همچنین نشان داد كه میانگین سنی معتادان كشور نیز نسبت به سال 83 بالاتر رفته و جمعیت معتاد زیر 20 سال از 5 درصد كل به 3 درصد كاهش یافته است در گروه سنی 20 تا 24 سال نیز 15 درصد كل معتادان كشور وجود دارد كه نسبت به گذشته كه 18درصد بود، كم‌تر است.

رفیعی افزود: میانگین سنی معتادان كشور در سال 77 حدود 6/33 سال بود كه در سال 83 حدود 38/32 سال ارزیابی شد و امسال این میانگین 72/32 ثبت شد كه بالاتر از گذشته است و جای خوشحالی دارد.

 

* میانگین مساحت خانه معتادان 125 متر مربع و درآمد ماهانه متوسط آن‌ها 362 هزار تومان

 

وی گفت: ‌3/47 درصد معتادان بر اساس نتایج این تحقیق متأهل هستند،‌20 درصد خانه شخصی دارند، 27 درصد در خانه اجاره‌ای زندگی می‌كنند و 42 درصد معتادان كشور در خانه پدری هستند و نكته قابل توجه این است كه میانگین زیربنای خانه معتادان كشور 125 متربع است.

به گفته این محقق، متوسط درآمد معتادان كشور 362 هزار و 426 تومان است و متوسط بعد خانوار آن‌ها 57‌/4 نفر است، متوسط اجاره مسكن آن‌ها نیز 116 هزار تومان است.

وی اضافه كرد: 30 درصد معتادان بدون شغل هستند اما 70 درصد معتادان بدون شغل، واقعاً بیكارند، 7 درصد معتادان كشور شغل دولتی‌، 5/26 درصد شغل غیر دولتی دارند و فقط 16 درصد معتادان كشور از خرید و فروش مواد مخدر كسب درآمد می‌كنند. بنابراین برخورد بامعتادان خرده فروش برای مقابله با عرضه مواد كارساز نیست.

 

* تریاك هنوز اول است

 

رفیعی گفت:‌ نتایج این تحقیق نشان داد كه تریاك با 8/32 درصد پر مصرف‌ترین ماده مخدر كشور است و بعد از آن كراك ایرانی كه هروئین فشرده است با 7/25 درصد و هروئین با 8/18 درصد قرار دارند، شیره تریاك، سوخته تریاك، نورجیزك، شیشه، حشیش، اكستازی، الكل، ‌داروهای مخدر در رده‌های پائین‌تر قرار دارند اما 84 درصد معتادان كشور سیگاری هستند.

وی افزود:‌ 65 درصد معتادان كشور به روش دودی استعمال می‌كنند و 18 درصد تزریقی هستند،‌ 38 درصد هروئینی‌ها تزریقی هستند و 20 درصد مصرف‌كنندگان كراك ایرانی یا هروئین فشرده نیز تزریقی هستند و حتی 20 درصد مصرف كنندگان شیشه نیز این ماده شیمیایی را تزریق می‌كنند.‌

رئیس سابق مؤسسه داریوش گفت:‌ این تحقیق میانگین مصرف و مبلغ هزینه كرد برای هر یك از مواد را نشان داد كه در مجموع مشخص شد هر معتاد به طور متوسط‌ هر ماه 186 هزار تومان برای مواد هزینه می‌كنند اما این میزان از هزار تومان تا 5 میلیون تومان متغیر است.

وی افزود: متوسط مصرف نورجیزك نیز 148 آمپول در ماه است كه 223 هزار تومان هزینه در بر دارد.

 

* دوست ناباب علت اصلی نخستین مصرف مواد

 

وی اضافه كرد: نتایج این تحقیق نشان داد كه 5/55 درصد معتادان داروهای مخدر مانند ترامادول یا دیازپام نیز مصرف می‌كنند.

وی گفت: نخستین مصرف مواد در 2/33 درصد موارد در كنار دوست ناباب بوده است، 18 درصد برای نخستین بار در منزل خودشان مصرف كرده‌اند و 10 درصد در محل كار برای نخستین بار مصرف مواد را تجربه كرده‌اند. 43 درصد معتادان نیز در محافل دوستانه این مواد را برای نخستین بار تجربه كرده‌اند.

وی افزود: مشكلات خانوادگی عامل گرایش 18 درصد معتادان در این تحقیق ذكر شده است، 14 درصد مشكلات كاری را عنوان كرده‌اند اما 54 درصد هیچ دلیلی برای گرایش به سمت مصرف مواد نداشتند كه به نظر می‌رسد با آموزش و پیشگیری بتوان از اعتیاد این دسته جلوگیری كرد. 22 درصد كنجكاوی و 18درصد مشكل جنسی را علت مصرف مواد اعلام كردند.

رفیعی گفت:‌ 22 درصد معتادان افسردگی، 4/5 درصد خشم و 10 درصد اضطراب را حالت روحی خود در زمان تجربه نخستین بار مصرف مواد اعلام كردند.

وی اضافه كرد: 84 درصد معتادان از سرنگ استریل استفاده می‌كنند، 7 درصد معتادان تجربه تزریق مشترك دارند‌ كه عمدتاً تجربه نخستین تزریق و در دسترس نبودن سرنگ را علت آن اعلام كردند، 64درصد معتادان نه سرنگ قرض می‌دهند و نه سرنگ می‌گیرند در حالی كه 25 درصد معتادان در تحقیق قبلی تجربه تزریق با سرنگ مشترك داشتند كه نشان می‌دهد اطلاع‌رسانی در این زمینه مؤثر بوده است.

وی گفت:‌ 38 درصد معتادان لذت بیش‌تر و 35 درصد اثر سریع‌تر را عامل گرایش به سمت تزریق عنوان كردند. 13 درصد معتادان سن نخستین تزریق خود را زیر 20 سالگی، 33 درصد بین 20 تا 24 سالگی و 26 درصد بین 25 تا 29 سالگی اعلام كردند.

به گفته وی میزان معتادانی كه over doz (‌مصرف بیش از حد) دارند از 41 درصد كل معتادان در سال 83 به 36 درصد در سال جاری كاهش یافته است‌.

 

* مواد مخدر سالانه معادل 15درصد درآمد نفت به كشور ضرر می‌زند، سالی 3 میلیارد دلار

 

رفیعی گفت: بر اساس این تحقیق تعداد معتادان دستگیر شده توسط نیروی انتظامی از 43 درصد به 38 درصد كاهش یافته كه نشانه رویكرد درمان مداری اعتیاد در كشور است، 75 درصد معتادان برای درمان اقدام می‌كنند كه این میزان در سال 83، حدود 61 درصد بود. 50 درصد معتادان خودشان به روش سقوط آزاد اقدام به ترك می‌كنند كه دولت باید برای تحت پوشش قرار دادن درمان آنان برنامه‌ریزی كند.

رئیس سابق مؤسسه داریوش افزود: هزینه مستقیم اعتیاد در كشور حدود 2 هزار و 687 میلیارد و 990 میلیون و 922 هزار تومان یا نزدیك به 3 میلیارد دلار است كه معادل 15 درصد درآمد نفتی كشور در شرایط عادی و 5 درصد درآمد نفت در شرایط استثنایی فعلی است و البته 45 برابر بودجه ستاد مبارزه با مواد مخدر است.
آخرین ویرایش: - -

 

 
شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Website Traffic | Buy Targeted Website Traffic